W Skarżysku-Kamiennej rozmawiano o przyszłości mecenatu kultury

Jak zachęcić przedsiębiorców, mieszkańców i organizacje społeczne do długofalowego wspierania kultury? Czy prywatny mecenat może stać się ważnym uzupełnieniem finansowania publicznego? Między innymi na te pytania szukali odpowiedzi uczestnicy regionalnej debaty, która 13 października odbyła się w Miejskim Centrum Kultury w Skarżysku-Kamiennej. Spotkanie zgromadziło przedstawicieli samorządu, instytucji kultury i lokalnego biznesu.

Debata w Skarżysku-Kamiennej była częścią ogólnopolskiego procesu poświęconego społecznemu finansowaniu kultury, koordynowanego przez Narodowe Centrum Kultury. W całym kraju zaplanowano 13 regionalnych spotkań, których celem jest zebranie doświadczeń i pomysłów mogących pomóc w stworzeniu lepszych warunków do wspierania kultury przez obywateli i przedsiębiorców.

Gospodarzami spotkania byli Agnieszka Włodarczyk-Mazurek, dyrektor Miejskiego Centrum Kultury, oraz Arkadiusz Bogucki, prezydent Skarżyska-Kamiennej. W powitaniu podkreślano znaczenie współpracy różnych środowisk i potrzebę rozmowy o przyszłości lokalnej kultury.

Główną część prezentacyjną poprowadził Michał Adelt-Jóźwiak, zastępca dyrektora Narodowego Centrum Kultury. Przedstawił założenia projektu społecznego finansowania kultury i wyjaśnił, dlaczego potrzebne jest rozwijanie dodatkowych form wsparcia dla instytucji oraz przedsięwzięć kulturalnych.

Obecnie podstawą finansowania wielu działań kulturalnych pozostają środki publiczne pochodzące z budżetu państwa i samorządów. Organizatorzy debaty zwracali jednak uwagę, że warto stworzyć warunki sprzyjające większemu zaangażowaniu osób prywatnych, firm i organizacji społecznych.

Istotnym zagadnieniem było rozróżnienie sponsoringu i mecenatu. Sponsoring wiąże się zazwyczaj z określonymi świadczeniami promocyjnymi na rzecz firmy wspierającej wydarzenie. Mecenat ma natomiast szerszy wymiar i może wynikać z potrzeby wspierania wartościowych inicjatyw, przywiązania do miejsca oraz poczucia odpowiedzialności za lokalną społeczność.

Celem prowadzonych prac jest wypracowanie rozwiązań prawnych i organizacyjnych, które ułatwią rozwój takiego zaangażowania. Chodzi o to, by wspieranie kultury nie ograniczało się do jednorazowych wpłat, lecz mogło stanowić stabilny element jej finansowania.

Ważnym punktem programu była moderowana dyskusja z udziałem przedstawicieli różnych środowisk. W rozmowie uczestniczyli Iwona Jeziorska, zastępczyni prezydenta Skarżyska-Kamiennej ds. społecznych, Monika Lipnicka, reprezentująca firmę WTÓRPOL i fundację Eco Textil, Michał Pajek, animator kultury, oraz Agnieszka Włodarczyk-Mazurek, dyrektor Miejskiego Centrum Kultury. Dyskusję moderowała Iga Gęślak z Narodowego Centrum Kultury.

Taki skład panelu pozwolił spojrzeć na finansowanie kultury z różnych perspektyw - samorządu odpowiedzialnego za lokalną politykę społeczną i kulturalną, przedsiębiorców, organizacji społecznych oraz osób bezpośrednio zaangażowanych w działalność kulturalną.

Ważnym zagadnieniem pozostaje znalezienie modelu współpracy, który będzie odpowiadał zarówno potrzebom instytucji kultury, jak i możliwościom oraz oczekiwaniom potencjalnych darczyńców. Dla lokalnego biznesu może to być sposób na wspieranie inicjatyw ważnych dla mieszkańców, a dla instytucji kultury - szansa na pozyskanie partnerów zainteresowanych ich rozwojem w dłuższej perspektywie.

Podczas prezentacji zwracano uwagę, że kultura nie powinna być postrzegana wyłącznie jako odbiorca publicznych pieniędzy. Ma również znaczenie gospodarcze, wspiera kreatywność i rozwój branż opartych na wiedzy, projektowaniu oraz nowych pomysłach. Jednocześnie wzmacnia lokalną tożsamość, pomaga budować więzi społeczne i wpływa na atrakcyjność miejscowości.

Przywoływane przykłady historycznych i współczesnych instytucji finansowanych dzięki prywatnym darowiznom pokazywały, że mecenat może przybierać różne formy - od wsparcia konkretnego przedsięwzięcia po tworzenie kapitału zapewniającego instytucji długoterminową stabilność.

Dla Skarżyska-Kamiennej dyskusja była okazją do rozmowy o tym, jak wykorzystać potencjał miasta i jego aktywnych mieszkańców, a także jak rozwijać współpracę między instytucjami kultury a lokalnymi przedsiębiorcami.

Ostatnią część spotkania przeznaczono na pytania i komentarze publiczności. Była to przestrzeń do zgłaszania własnych pomysłów i dzielenia się doświadczeniami związanymi ze wspieraniem kultury.

Debata w Skarżysku-Kamiennej jest jednym z elementów szerszego procesu prowadzonego przez Narodowe Centrum Kultury we współpracy z instytucjami publicznymi, organizacjami społecznymi i środowiskami przedsiębiorców. Zebrane doświadczenia mają posłużyć do przygotowania propozycji rozwiązań, które ułatwią rozwój społecznego i prywatnego mecenatu w Polsce.

Najważniejsze pozostaje pytanie, jak przełożyć deklaracje o znaczeniu kultury na trwałe działania. Odpowiedzią może być współpraca oparta na wzajemnym zaufaniu, przejrzystych zasadach i przekonaniu, że rozwój kultury jest wspólną sprawą mieszkańców, samorządu, przedsiębiorców oraz organizacji społecznych.