219. rocznica u. Konstytucji 3 Maja (foto)
3 maja 1791 roku Sejm Czteroletni uchwalił ustawę zasadniczą ustalającą podstawy ustroju I Rzeczpospolitej, znaną jako Konstytucja 3 Maja. W tym roku mija 219 lat od tego wydarzenia.
Mieszkańcy Skarżyska 219, rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja rozpoczęli od uroczystej Mszy Świętej odprawionej w Sanktuarium Matki Bożej Ostrobramskiej.
We Mszy świętej uczestniczyli m.in. parlamentarzyści, przedstawiciele władz powiatowych i władz miasta, przedstawiciele związków kombatanckich, zakładów pracy, związków zawodowych, organizacji politycznych, straży pożarnej, policji, straży miejskiej, delegacje ze szkół podstawowych, gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych,poczty sztandarowe, harcerze i mieszkańcy Skarżyska.
Po Mszy Świętej zaproszono wszystkich do oddania hołdu twórcom konstytucji i walczącym o niepodległość pod Pomnikiem Bojowników o Wolność i Niepodległość.
Pod pomnikiem przemówinai wygłosili m.in Prezydent Miasta Roman Wojcieszek, poseł Andrzej Bętkowski i poseł Marzena Okła-Drewnowicz. Następnie delegacje pod pomnikiem złożyły wieńce...
Mieszkańcy Skarżyska 219, rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja rozpoczęli od uroczystej Mszy Świętej odprawionej w Sanktuarium Matki Bożej Ostrobramskiej.
We Mszy świętej uczestniczyli m.in. parlamentarzyści, przedstawiciele władz powiatowych i władz miasta, przedstawiciele związków kombatanckich, zakładów pracy, związków zawodowych, organizacji politycznych, straży pożarnej, policji, straży miejskiej, delegacje ze szkół podstawowych, gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych,poczty sztandarowe, harcerze i mieszkańcy Skarżyska.
Po Mszy Świętej zaproszono wszystkich do oddania hołdu twórcom konstytucji i walczącym o niepodległość pod Pomnikiem Bojowników o Wolność i Niepodległość.
Pod pomnikiem przemówinai wygłosili m.in Prezydent Miasta Roman Wojcieszek, poseł Andrzej Bętkowski i poseł Marzena Okła-Drewnowicz. Następnie delegacje pod pomnikiem złożyły wieńce...
{xtypo_info}Konstytucja 3 Maja pozostawiała w Polsce
ustrój stanowy, wprowadzając jednak pewne zmiany. Zmniejszono wpływy
magnaterii na wybór króla, Senat i zarząd kraju, poprzez wykluczenie z
sejmików szlachty nie posiadającej ziemi, będącej warstwą najbardziej
podatną na wpływy i przekupstwo. W prawie wyborczym feudalny cenzus
urodzenia szlacheckiego zastąpiono burżuazyjnym cenzusem posiadania.
Mieszczanom zatwierdzono prawo nabywania dóbr i uzyskiwania szlachectwo.Utrzymując poddaństwo chłopów konstytucja pozbawiała jednak szlachtę prawa najwyższej zwierzchności wobec poddanych, przyjmując ich "pod opiekę prawa i rządu krajowego". Indywidualne umowy chłopów z dziedzicami o zamianę pańszczyzny na czynsz nie mogły już być samodzielnie unieważniane przez szlachtę.
Postanowienia konstytucji centralizowały państwo, znosząc odrębność między Koroną i Litwą, wprowadzając jednolity rząd, skarb i wojsko. Za religię panującą uznano katolicyzm, przy całkowitej tolerancji dla innych uznawanych przez państwo wyznań.
Konstytucja wprowadziła trójpodział władzy: władzę ustawodawczą miał sprawować dwuizbowy parlament, składający się z sejmu - 204 posłów spośród szlachty-posesjonatów i 24 plenipotentów miast - oraz senatu (złożonego z biskupów, wojewodów, kasztelanów i ministrów pod prezydencją króla), którego rolę znacznie zmniejszono.
Zniesiono instrukcje poselskie, konfederacje i liberum veto, decyzje miały zapadać zwykłą większością głosów.Kadencja Sejmu trwała 2 lata, posiedzenia zwoływane były w razie potrzeby, co 25 lat miano zwoływać Sejm w celu "poprawy konstytucji".
Władzę wykonawczą przyznano królowi wraz z Radą tzw. Strażą Praw, złożoną z prymasa i 5 ministrów: policji, pieczęci (spraw wewnętrznych), interesów zagranicznych, wojny i skarbu, mianowanych przez króla. Ministrowie odpowiadali przed Sejmem za podpisane przez siebie akty. Król był przewodniczącym Straży, miał prawo nominacji biskupów, senatorów, ministrów, urzędników i oficerów, w razie wojny sprawował naczelne dowództwo nad wojskiem.
Zniesiono wolną elekcję; po śmierci Stanisława Augusta Poniatowskiego tron miał być dziedziczny, tylko w razie wymarcia rodziny królewskiej szlachta miała wybierać nową dynastię.
Konstytucja zapowiadała reorganizację sądownictwa, przewidując stworzenie stale urzędujących sądów ziemskich i miejskich oraz sprawujących nad nimi nadzór w drugiej instancji Trybunału Koronnego i sądów asesorskich.
Próba wprowadzenia konstytucji w życie została przekreślona już w połowie 1792 roku. Przyczyniła się do tego Konfederacja Targowicka (zawiązana przez przywódców obozu magnackiego w celu przywrócenia poprzedniego ustroju Rzeczpospolitej i pod hasłami obrony zagrożonej wolności przeciwko reformom Konstytucji 3 Maja) i wkroczenie wojsk rosyjskich w granice Polski. Konstytucja 3 Maja była drugą na świecie (po Stanach Zjednoczonych) i pierwszą w Europie ustawą regulującą organizację władz państwowych, prawa i obowiązki obywateli. Zabezpieczała możliwość rozwoju gospodarczego i politycznego kraju. (PAP) {/xtypo_info}
Mieszczanom zatwierdzono prawo nabywania dóbr i uzyskiwania szlachectwo.Utrzymując poddaństwo chłopów konstytucja pozbawiała jednak szlachtę prawa najwyższej zwierzchności wobec poddanych, przyjmując ich "pod opiekę prawa i rządu krajowego". Indywidualne umowy chłopów z dziedzicami o zamianę pańszczyzny na czynsz nie mogły już być samodzielnie unieważniane przez szlachtę.
Postanowienia konstytucji centralizowały państwo, znosząc odrębność między Koroną i Litwą, wprowadzając jednolity rząd, skarb i wojsko. Za religię panującą uznano katolicyzm, przy całkowitej tolerancji dla innych uznawanych przez państwo wyznań.
Konstytucja wprowadziła trójpodział władzy: władzę ustawodawczą miał sprawować dwuizbowy parlament, składający się z sejmu - 204 posłów spośród szlachty-posesjonatów i 24 plenipotentów miast - oraz senatu (złożonego z biskupów, wojewodów, kasztelanów i ministrów pod prezydencją króla), którego rolę znacznie zmniejszono.
Zniesiono instrukcje poselskie, konfederacje i liberum veto, decyzje miały zapadać zwykłą większością głosów.Kadencja Sejmu trwała 2 lata, posiedzenia zwoływane były w razie potrzeby, co 25 lat miano zwoływać Sejm w celu "poprawy konstytucji".
Władzę wykonawczą przyznano królowi wraz z Radą tzw. Strażą Praw, złożoną z prymasa i 5 ministrów: policji, pieczęci (spraw wewnętrznych), interesów zagranicznych, wojny i skarbu, mianowanych przez króla. Ministrowie odpowiadali przed Sejmem za podpisane przez siebie akty. Król był przewodniczącym Straży, miał prawo nominacji biskupów, senatorów, ministrów, urzędników i oficerów, w razie wojny sprawował naczelne dowództwo nad wojskiem.
Zniesiono wolną elekcję; po śmierci Stanisława Augusta Poniatowskiego tron miał być dziedziczny, tylko w razie wymarcia rodziny królewskiej szlachta miała wybierać nową dynastię.
Konstytucja zapowiadała reorganizację sądownictwa, przewidując stworzenie stale urzędujących sądów ziemskich i miejskich oraz sprawujących nad nimi nadzór w drugiej instancji Trybunału Koronnego i sądów asesorskich.
Próba wprowadzenia konstytucji w życie została przekreślona już w połowie 1792 roku. Przyczyniła się do tego Konfederacja Targowicka (zawiązana przez przywódców obozu magnackiego w celu przywrócenia poprzedniego ustroju Rzeczpospolitej i pod hasłami obrony zagrożonej wolności przeciwko reformom Konstytucji 3 Maja) i wkroczenie wojsk rosyjskich w granice Polski. Konstytucja 3 Maja była drugą na świecie (po Stanach Zjednoczonych) i pierwszą w Europie ustawą regulującą organizację władz państwowych, prawa i obowiązki obywateli. Zabezpieczała możliwość rozwoju gospodarczego i politycznego kraju. (PAP) {/xtypo_info}
KW Foto: Mariusz Busiek
Uwaga: Publikując komentarz, wyrażasz zgodę na Regulamin Serwisu i akceptujesz zasady przetwarzania danych osobowych opisane w Polityce Prywatności.
Nick, treść komentarza i Twój adres IP są przetwarzane zgodnie z RODO w celu moderacji i bezpieczeństwa Serwisu.